Loena Hendrickx in laatste interview voor de Spelen: ‘Met top acht-plaats zou ik heel blij zijn’

DEURNE – Vanochtend stond Loena Hendrickx voor een laatste maal de Belgische pers te woord vooraleer ze op zaterdag 14 februari afreist naar de Olympische Spelen in Milaan. Tot die tijd bereidt ze zich voor op de ijspiste in Deurne.

Hendrickx: ‘We hebben besloten om deze keer niet naar de Openingsceremonie te gaan omdat dit toch best vermoeiend is, zeker wanneer je na afloop in Milaan blijft. De trainingsfaciliteiten ginder zijn niet optimaal. Ik heb zo’n ceremonie al twee keer meegemaakt dus vandaar de keuze om ons direct 100 procent voor te bereiden op mijn wedstrijd.’

‘Na het EK besef ik dat ik nog altijd een goed resultaat kan neerzetten ook al twijfel ik aan mezelf en heb ik wat minder zelfvertrouwen op het moment zelf. Ik weet nu dat ik zelfs dan nog goed kan presteren. Ik zeg altijd tegen mezelf dat ik meer moet genieten. Ik ga dat ook proberen te doen. Ik weet hoe de theorie in mekaar zit en hoe ik moet genieten van een wedstrijd maar om het dan ook nog toe te passen is erg moeilijk. Ik ga naar Milaan in de wetenschap dat ik meer in mezelf moet geloven. Ik moet met een glimlach op het ijs gaan en er ook op die manier afkomen.’

‘Ik ben heel perfectionistisch. Ik leg heel veel druk op mezelf. Ik wil altijd dat alles perfect loopt maar we zijn allemaal mensen en het kan niet altijd zo gaan. Dat negatieve gevoel moet ik loslaten en ervoor zorgen dat de liefde voor de sport alles overneemt en het haalt op de angst of de stress.’

‘Voor het EK was ik echt wel voor 90 procent klaar. Het ging supergoed en de sprongen gingen ook makkelijk op training. Ik moest ook niet meer zoveel nadenken wanneer ik een sprong deed. Het ging meer vanzelf, zoals ik het gewoon ben, omdat de routine erin zit en ook het ritme. Als ik die draad nu opnieuw kan oppakken vanaf deze of vanaf volgende week dan denk ik dat ik op de Spelen top ga zijn. Dan is het alleen nog een kwestie om het te laten zien op het moment zelf.’

‘Voor aanvang van mijn vrije kür op het EK had ik een heftig momentje. Na een warming up hebben we even de tijd om alles te laten bezinken en om ons vervolgens klaar te maken voor de kür zelf. Het was al enkele jaren geleden dat ik na een warming up zo snel opnieuw het ijs op moest. Ik moest als tweede aan de slag. Ik had bovendien een probleempje aan mijn lies wat heel veel pijn deed na de opwarming en wat tevens zorgde voor wat paniek. Omdat de tijd zo kort was voelde alles zo intensief aan.’

‘Er komt sowieso altijd veel stress bij te pas. Naar de buitenwereld is dit allemaal wat groter gemaakt dan het was. Ik voelde gewoon emoties op dat moment. Ik sprak me daar te vlug over uit zonder eerst goed na te denken. Jorik (broer en coach, EM) voelde aan dat het heel heftig was. Daarom sprak hij over een paniekaanval. Een wedstrijd is nu eenmaal spannend. Dat is hetgeen me toen overkwam.’

‘Kunstschaatsen is een sport waarbij je, vanaf je op het ijs komt, moet laten zien dat het allemaal makkelijk is. Dat is al heel erg moeilijk. Je emoties moeten dezelfde blijven want de kür is ook dezelfde. Het is niet altijd makkelijk maar dat moet je kunnen verstoppen.’

‘IK WIL ME OP ELKE WEDSTRIJD BEWIJZEN, HOE GROOT OF HOE KLEIN DIE OOK IS’

‘Toen ik mijn kür had voltooid was ik niet direct bezig met mijn plaats. Ik denk dat ik met een iets mindere kür ook veel kansen had. De plaats is mooi meegenomen maar ik wil met een lach van het ijs komen. Op dat moment was ik echter eerder verdrietig omdat ik het voor mezelf niet goed genoeg had gedaan door de emoties, die hoog waren. Wanneer ik er nu op terug kijk was het best OK gezien de omstandigheden.’

‘Ik leg altijd veel druk op mezelf. Wanneer ik met mijn mental coach praat dan weet ik ook wat we beter kunnen doen en dan begrijp ik haar. Daar zijn trucjes voor. Maar het blijft moeilijk om het toe te passen. Dat vraagt veel tijd.’

‘Ik wil het niet alleen in Milaan perfect doen. Ik wil me op elke wedstrijd bewijzen, hoe groot of hoe klein die ook is. Ik wil er altijd staan. Het is niet omdat het de Olympische Spelen er nu aankomen dat ik ineens veel harder ga werken of dat bepaalde dingen op dit moment belangrijker zijn dan anders. Ik kijk naar elke wedstrijd op dezelfde manier. Ik hoop dat ik ook van alles dat errond draait ook kan genieten.’

‘Ik heb zeker getwijfeld of ik ooit wel mijn normaal niveau opnieuw zou halen. Voor mijn operatie dacht ik dat ik een punt zou moeten zetten achter mijn carrière, ook gezien mijn leeftijd. Ik ben best wel bij de oudsten momenteel. Ik moet al acht jaar op dit niveau presteren. Dat is heel vermoeiend. Ik vond het fijn dat ik, ondanks die blessure, nog een kans had om verder te doen. Na het ziek zijn in Finland, toen ik moest afzeggen voor de Grand Prix,  ben ik gaan trainen in Miami en zelfs daar had ik het gevoel dat ik nooit meer mijn vroegere niveau zou kunnen halen. Alles was even weg door het ziek zijn.’

‘Dan moet je terug van nul beginnen. Het is dan heel frustrerend dat, wanneer je zo hard werkt en zo uitgeput bent, het nog niet gaat. Ik heb het geluk van een goede coach naast mij te hebben die me bevestigt dat ik hard bezig ben, die zegt dat mijn lichaam moe is maar die er ook aan toevoegt dat ik vertrouwen moet hebben in het genezingsproces en op het resultaat van mijn hard werken. Op het moment zelf is dat heel moeilijk want ik dacht echt dat ik te oud was en dat het niet meer zou lukken. Ik voelde me te moe maar opeens, een week daarna, kwam alles eruit en werd ik terug happy.’

‘De emotionele link met mijn broer is heel belangrijk. Het is niet alleen omdat ik graag schaats dat ik dit blijf doen, ook de hele omkadering speelt een rol. Ik word omringd door mensen die goed voor me zijn en dat zorgt ervoor dat het draaglijk blijft en dat het harde werken op die manier toch loont.’

‘Op het ijs zie ik Jorik niet meteen als mijn broer. Ik begrijp dat het een pluspunt is dat hij me heel goed kent omdat we samen zijn opgegroeid. Hij weet hoe mijn karakter is en wat hij moet doen wanneer ik een mindere dag heb. Als ik hem als mijn broer zou aanzien op het ijs dan zou ik juist minder mijn best doen. Dat heb ik gelukkig niet.’

‘We hebben hier net een film bekeken van toen ik een klein kind was. Dat is geweldig he. Als ik bedenk hoe ik me toen voelde of over dingen nadacht, dan had ik nooit durven dromen dat ik hier zou zitten, laat staan dat er een documentaire over mij gemaakt zou worden. Het is superfijn om die beelden terug te zien want dat had ik nog nooit gedaan. Nu schrik ik ervan hoe elegant ik al was op een jonge leeftijd.’

‘IK VOEL MEGAHARD DAT JURY’S MIJ WAARDEREN VOOR WAT IK DOE EN VOOR HET ARTISTIEKE’

‘Nu ben ik een schaatsoma. Nina Petrokina, die Europees kampioene werd, zei tijdens het persmoment na dat EK dat ze zich zo oud voelde. Toen keken de Italiaanse Gutmann en ik elkaar aan met een blik van ‘wat zegt die nu?’ Zij was 23, Petrokina 21 en ik 26. Ik zei haar dat we over vijf jaar nog eens met mekaar zouden praten.’

‘Er zijn niet veel meisjes die aan drie Olympische Spelen meedoen. Sakamoto en ik zijn de enigen die echt zo’n lange tijd op hoog niveau presteren. Daarom dat ik jullie zeg dat dit megavermoeiend is. De druk is er elk jaar. Ik bewonder Sakamoto megahard en ik kijk op naar haar. Zij is extreem constant in haar wedstrijden en trainingen.’

‘Ik weet van mezelf dat ik technisch totaal niet bij de sterksten ben. Dat is waarom ik zo hard heb gewerkt op het artistieke gedeelte, zodat ik bij de top zou kunnen behoren. Als ik dat niet had zou ik zeker niet zo hoog op de ladder staan.’

‘Ik voelde megahard dat jury’s mij waarderen voor wat ik doe en voor het artistieke wat ik laat zien. Ze zijn al een paar jaar aan het uitzoeken hoe ze dat meer in onze sport kunnen krijgen. Momenteel is het technisch aspect heel belangrijk. Daar kan je het makkelijkst punten mee verdienen. Hoe moeilijker je een kür maakt, hoe meer gefocust je moet zijn en hoe moeilijker het is om het gewoontjes over te laten komen. Onze sport heet nog altijd kunstschaatsen, kunst op het ijs dus. Ik vind het dan ook jammer dat dit aspect wat naar de achtergrond is verdwenen ten voordele van het technische aspect. Ik hoop dat ze in de toekomst daar verandering in gaan brengen.’

‘Ik hoor hier dat Plushenko (viervoudig Olympisch medaillewinnaar en drievoudig wereldkampioen, EM) kritiek had op het niveau van het kunstschaatsen voor vrouwen in Europa. We waren echt wel met een paar sterke vrouwen op het EK. We hebben het echter met zijn allen niet kunnen laten zien. Eén wedstrijd bepaalt niet het kunnen van de atleet. Het is niet omdat één kür wat minder is, dat dit altijd zo is. Ik ben het er wel mee eens dat het niveau op het EK niet zo hoog was dit jaar.’

‘Er wordt mij voortdurend gevraagd of dit mijn laatste seizoen wordt. Ik weet het zelf nog niet. Dat zal afhangen van hoe mijn lichaam reageert, van mijn mentale gezondheid, de mentale vermoeidheid, de fysieke vermoeidheid,… Drie jaar geleden zei ik ook dat twee Spelen – net zoals mijn broer heeft gedaan – genoeg was. Vervolgens ben ik veel geblesseerd geweest. Vandaar dat ik er nog een Olympiade aan wou kleven.’

‘Nu heb ik ook al gedacht dat het na de Spelen misschien genoeg is maar misschien is dat toch niet het geval. Ik weet het gewoonweg echt nog niet. Als ik er nu aan denk dat al die trainingen dan zouden wegvallen, zou ik spontaan kunnen gaan wenen omdat ik het nog supergraag doe. Het is niet van willen stoppen maar eerder van moeten stoppen op een bepaald moment. Ik ga eerst al kijken hoe ik me voel na de Spelen en na de zomer. Dan kan ik zien of ik er na die rustperiode klaar voor ben om er opnieuw tegenaan te gaan of niet. In, maart volgt nog een WK. Ik moet nog nadenken of ik daar ga deelnemen. We gaan wedstrijd per wedstrijd bekijken.’

‘HET WERELDNIVEAU IS MOMENTEEL VRIJ HOOG, HET EUROPEES NIVEAU IETS MINDER’

‘Indien ik terug een Olympisch diploma kan bemachtigen dan mag ik heel blij zijn. Het wereldniveau momenteel is vrij hoog, het Europees niveau iets minder. Met al die niet-Europeanen erbij zou top acht een knappe prestatie zijn.’

‘Om die plek te behalen zal ik zeker op mijn best moeten zijn in Milaan. Ik denk niet dat ik 100 procent foutloos moet blijven maar ik mag zeker geen grote steken laten vallen.’

‘In onze sport is het nog altijd ieder voor zich. Ik heb meer contacten met de Amerikanen en de Japanners omdat ik veel shows heb gedaan waardoor ik ze op die manier beter heb leren kennen. Voor mij is het contact met hen dus intensiever dan met de Europese meisjes. Voor mij is Sakomoto de topfavoriete. Ik hoop het dat ze wint want ze verdient het.’

‘Ik heb er altijd van gedroomd om mama te worden. Die droom blijft intact. Maar dat zal niet voor onmiddellijk zijn. Ik ben bezig met het bouwen van een huis, opnieuw in Arendonk, waar ik momenteel al woon. Ik heb dus goede vooruitzichten. Er is veel angst omdat kunstschaatsen een deel van mijn leven is dat ik heb opgebouwd. Voor de rest is er nog niks. Ik weet ook niet wat ik ga moeten doen eens ik stop. Of wat ik wil doen. Of wat ik kan doen. Ik heb besloten om daar pas over na te denken als het echt zover is.’

‘Ik heb nu een vaste schaatsbaan, hier in Deurne. De afstand die ik moet afleggen is vergelijkbaar met wat ik vroeger deed, toen ik mijn trainingen verdeelde over verschillende ijsbanen. Het is zeker fijn om terug een thuisijsbaan te hebben. Tot mijn achttiende had ik een ijsbaan op tien minuten van mijn huis. Tussen de trainingen door kon ik in mijn eigen zetel gaan rusten.’

‘Dat is iets wat ik nu enorm mis. Ik vind het jammer dat er zo weinig faciliteiten zijn en dat we best nog ver moeten rijden. Niet dat het onoverbrugbaar is maar zelf rijden is vermoeiend. Het is jammer dat er zoveel ijsbanen verdwijnen in België. Ik hoop dat er vlug verandering in komt. Maar ik besef ook wel dat een ijsbaan heel erg duur is maar het is het wel waard want er zijn heel veel mensen die willen schaatsen en die momenteel geen plaats meer hebben in clubs.’

‘Deze week leg ik de nadruk nog op rusten. Morgen heb ik een afspraak bij Eline Berings, mijn mental coach. Dan gaan we uitgebreid praten over het voorbije EK. Ik heb al lang met haar afgesproken dat ik een week na het EK een gesprek wou. Dan heb ik de tijd gehad om alles zelf al eens te overlopen. Morgen gaan we samen kijken wat er beter kan en hoe we dat moeten aanpakken. Ik heb steeds telefonisch contact met haar. Op die manier is zij er altijd wel een stukje bij.’

‘Aan Nina Pinzarrone kan ik als raad alleen maar meegeven dat ze in zichzelf moet geloven en dat ze vertrouwen moet hebben in de trainingen die ze doet. Indien ze alles heeft gegeven dan kan ze zichzelf niks verwijten. Ze mag ook niet teveel met oogkleppen op leven in het Olympisch dorp want het blijft iets speciaal. Ze moet ook eens naar de andere atleten gaan kijken om trots zijn op België en zijn atleten.’

Met de Olympische Winterspelen in zicht volgde VTM GO de meest succesvolle Belgische kunstschaatsster aller tijden op een sleutelmoment in haar carrière.

De docu ‘Loena Hendrickx – Chasing Grace’ schetst haar weg naar de absolute wereldtop en biedt een intieme blik achter de schermen van de topsport.

Het is een verhaal over doorzettingsvermogen, kwetsbaarheid en de mentale veerkracht die nodig is om in jezelf te blijven geloven wanneer de druk immens is.

Loena Hendrickx – Chasing Grace’ is nu te bekijken op VTM GO.

Edwin MARIËN